Mensen acteren op verschillende levels. Wie dat inziet, kan andere mensen beter van dienst zijn als manager, collega of coach.  Dus let ik als ik iemand tegenkom goed op om vast te stellen op welk level hij of zij op dat moment acteert. Ik doe dat ook omdat ik weet dat de levels van anderen mijn eigen level kunnen beïnvloeden. Mijn eigen ambitie is om – zoveel als mogelijk – op het level van Leiden te blijven. En jij? Waar sta jij en waar wil jij heen? 

Met levels wordt niet bedoeld dat sommige mensen beter zijn dan anderen. De levels zijn voor alle duidelijkheid ook geen intrinsieke eigenschappen van een persoon! Het zijn momentopnames, hoewel er ook sprake is van patronen bij mensen die vaak terugvallen of juist heel stabiel op één level acteren. Je kunt beter niet oordelen over mensen die bijvoorbeeld op een lager level staan. Want je weet niet precies wat zijn of haar omstandigheden, talenten, ambities en capaciteiten zijn. Compassie hebben met elkaar is altijd een beter antwoord.

Relevantie

Het veelvuldig niet luisteren naar de behoeften van je eigen talenten (top 10) kan er de oorzaak van zijn dat je voortdurend wordt teruggeworpen op lagere levels. Daarover later meer. Nu eerst een korte beschrijving van de levels zoals ik ze persoonlijk waarneem na het lezen van de nodige (vak)literatuur hierover.

 DE 

LEVELS

Kenmerk Overleven Leven Leiden 
Externe invloed  Speelt een zeer bepalende rol. Eigen invloed is sterker bepalend dan extern. Heeft niet of nauwelijks invloed op kwaliteit leven.
Eigen verantwoordelijkheid  Is beperkt aanwezig (doet niet altijd wat ie zegt). Kan zelfstandige keuzes maken en (meestal) uitvoeren. Je neemt ook verantwoordelijkheid voor anderen (inspireert).
Doelen Vooral defensief (behouden, niet kwijtraken). Financiële doelen om het leven (nog) comfortabeler te maken. Liggen op missieniveau, gaan over anderen, de inkomsten zijn een gevolg.
Moeten/Kunnen/Willen Veel moet en weinig kan. Er moet veel en er kan veel maar willen is ondergeschikt. Veel aandacht gaat naar wat je echt wilt en wat je wil kunnen (vaardigheden).
Zelfvertrouwen Ligt laag. Eigen zwakte is bekend maar talent niet. Je kent jouw competenties en soms ook een talent. Je kent jouw talenten en weet hoe je ze kunt ontwikkelen en inzetten.
Ambitie Wat meer rust en stabiliteit… Niets verliezen… Ambitie wordt gedempt door comfortzone (waarom zou je?) In Flow blijven, je energie en tijd goed besteden om meer bij te dragen… Spelen met tijd, energie en ruimte…
Leren Je moet leren om je werk te kunnen blijven doen/behouden. Leren is een middel om je scherp te houden en dat is nu eenmaal nodig. Leren is een doel op zichzelf net als samen dingen ervaren, genieten en kennis delen.
Gezondheid Angst en onzekerheid kosten veel energie en geven stress. Is gemiddeld genomen redelijk. Prima. Ook iets om verantwoordelijkheid voor te nemen.

Wie als coach werkt zal in meer of mindere mate zijn of haar klanten herkennen in deze drie levels. Wat kun je daar nu mee? Allereerst kun je natuurlijk identificeren waar iemand zit met zijn aandacht, gedachten, gevoelens, overtuigingen enzovoorts. Waar praat hij of zij spontaan over…?  Een goede coach, collega of manager – vind ik tenminste – zal altijd zoeken naar de doelstelling van de coachee. Waar wil hij of zij vanaf of juist naartoe? Een paar kenmerken per level:

De top 10 van jouw talenten geeft antwoord op de vraag: welke omstandigheden heb jij nodig om jouw top 10 talenten tot bloei te brengen?

Overleven: op dit level zou wat mij betreft het gesprek moeten gaan over bewustwording. Ten opzichte van jouw doelstelling, waar sta je? Ben je bereid naar jezelf te kijken? Meer verantwoordelijkheid te nemen voor waar je nu staat? Jouw overtuigingen te onderzoeken die je hebben gebracht waar je nu bent? Realistische doelen formuleren met concrete stappen…. Natuurlijk zou ik iemand op dit level helpen met het uitvinden van zijn of haar talenten. En die gebruiken om vast te stellen via welke aanpak ik iemand het best kan helpen. Iemand met veel Executieve talenten zal ik anders coachen dan iemand met veel Invloedtalenten… Ik zal iemand laten herkennen hoe hij of zij nu al sterk acteert. Het opbouwen van zelfvertrouwen bij realistische ambities en kleine stappen vooruit, zal waarschijnlijk het beste werken. Ik zou ook checken of iemand voldoende werkzaamheden (op het werk of als hobby) heeft waar hij of zij energie van krijgt. Niemand wil trouwens door iemand anders op dit level ingeschat of behandeld worden. Wie dat toch doet riskeert flink wat weerstand.

Leven: de meeste klanten (Wet van Pareto, de 80%) opereren op dit level. Helaas zijn ze vaak te laat bij je en zijn ze er dan net achter gekomen dat ze te lang niet hebben geïnvesteerd in goede keuzes maken. Ze lopen achter in hun vakkennis, in hun relatie met hun werkgever, in de huwelijksrelatie… enzovoorts. De rekening daarvan kan onverwacht hoog oplopen. De veranderingen in de wereld gaan steeds sneller. Stilstaan blijkt vaak achteruitgang in markten, bedrijven, relaties, CV’s enzovoorts. En lang niet alle traditionele zekerheden zoals banen, contracten en huwelijken zijn wat ze lijken. Het gaat erom je opnieuw te oriënteren (waar sta je nu?) en te leren accepteren waar je staat en dat te beleven. Pas van daaruit kan zinvol worden gezocht naar nieuwe doelen en ambities. De top 10 van jouw talenten geeft antwoord op de vraag: welke omstandigheden heb jij nodig om jouw top 10 talenten tot bloei te brengen. Zoals eerder gepubliceerd zit aan elk talent zowel een contributiekant (wat kun je door dat talent goed?) als een behoeftenkant. Die behoeftenkant kun je vertalen met de vraag: in welk soort situaties heb je baat bij deze contributies? Simpel gezegd is er een logisch en sterk verband tussen werken in een setting waarin de behoeften van jouw talent wél of niet worden bevredigd.

Leiden: wie op dit level zit heeft op het eerste gezicht misschien niet zoveel coaching nodig maar dat zal iemand op dit level zelden of nooit accepteren. Want blijven leren is voor mensen op dit niveau van essentieel belang. Eerder een doel op zichzelf, dan een middel. Coaching is dan een beter middel dan het lezen van boeken omdat coaching persoonlijk is en over jou zelf gaat. Op dit niveau liggen vraagstukken op het niveau van purpose (zingeving), nieuwe cirkels van invloed (naar wereldniveau) en over oude overtuigingen die niet helemaal zijn meegegroeid naar dit niveau. Een goede beheersing van de kennis van de eigen talenten en de effectieve inzet daarvan, vormt ook hier een zinvol leerdoel.

Ontwikkeling

Elk mens ervaart (zeker in de kinderleeftijd) het level van Overleven waarin je onmachtig bent en sterk afhankelijk van anderen. Een groot deel van de mensen komt zo ver dat ze op het level van Leven komen. Het level van Leiden wordt niet door iedereen (langdurig) gehaald en dat hoeft ook helemaal geen ambitie van iemand te zijn. Wie denkt dat dit level niet voor hem of haar is weggelegd krijgt gelijk;)) Net zo als dat iemand die dit level wil bereiken, dit level waarschijnlijk ook kan bereiken.

Als talentcoach leg ik graag samen met mijn klanten de basis om van het ene level naar het andere te komen. De mate waarin mijn klanten stabiel op een hoger level leven, maakt zoveel uit voor hun eigen succes, geluk én dat van de mensen in hun omgeving. Het zien van die ontwikkeling is fantastisch!

Jouw reactie is welkom!

 

 

Gratis e-book over jouw talenten

Laat je e-mailadres achter en krijg het gratis e-book over al jouw 34 talenten. En regelmatig een nieuwsbrief over Talent als kracht.

Dank je wel. Je e-book komt er aan.

Pin It on Pinterest

Share This